Najważniejsze
- •Szpital Uniwersytecki w Dreźnie wdrożył program StäB, umożliwiający leczenie ciężkich zaburzeń psychicznych bezpośrednio w domach pacjentów.
- •Terapia wymaga co najmniej jednej osobistej wizyty personelu medycznego na dobę przez 7 dni w tygodniu.
- •Opiekę zapewnia zespół wielodyscyplinarny (lekarze, pielęgniarki, psycholodzy, ergoterapeuci i pracownicy socjalni).
- •Program boryka się z ograniczeniami logistycznymi (zasięg do 15–20 km) oraz poważnymi brakami kadrowymi w saksońskiej psychiatrii (20–30% wakatów).
- •Wątpliwości budzi obciążenie rodzin pacjentów oraz wysokie koszty transportu personelu, co może ograniczać skalowalność projektu.
Klinika Psychiatrii i Psychoterapii Szpitala Uniwersyteckiego w Dreźnie objęła dotychczas leczeniem domowym około 60 pacjentów z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi. Terapię prowadzi w ramach programu StäB.
Klinika Psychiatrii i Psychoterapii Szpitala Uniwersyteckiego w Dreźnie objęła dotychczas leczeniem domowym około 60 pacjentów z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi. Projekt jest realizowany w ramach programu StäB, który ruszył pod koniec 2025 roku. Taka forma opieki stanowi prawnie uregulowaną alternatywę dla tradycyjnej hospitalizacji stacjonarnej.
Terapia w tym modelu wymaga co najmniej jednej osobistej wizyty personelu medycznego u pacjenta w ciągu doby. Opiekę nad chorymi sprawuje wielodyscyplinarny zespół, w skład którego wchodzą lekarze, pielęgniarki, psycholodzy, ergoterapeuci oraz pracownicy socjalni. Specjaliści są dostępni dla pacjentów przez siedem dni w tygodniu i przejmują pełną odpowiedzialność medyczną za przebieg leczenia. Niemieckie kasy chorych rozliczają to świadczenie podobnie jak standardowy pobyt na oddziale szpitalnym, zgodnie z przepisami kodeksu zabezpieczenia społecznego. Pod koniec 2026 roku szpital planuje oddać do użytku nowy budynek kliniki, tzw. Haus 46, który będzie służył jako baza logistyczna dla personelu.
Wdrożenie programu i bariery logistyczne
Niemieckie prawo uregulowało i zatwierdziło finansowanie takich programów w skali całego kraju na przełomie 2017 i 2018 roku. Wdrożenie projektu w Dreźnie nastąpiło więc z opóźnieniem w stosunku do średniej krajowej. Ze względów logistycznych zasięg działania zespołu ogranicza się do obszaru w promieniu około 15–20 kilometrów od szpitala. Ponadto saksońska psychiatria wdraża nowe rozwiązania w warunkach głębokiego kryzysu kadrowego, w którym nieobsadzonych pozostaje od 20 do 30 proc. stanowisk lekarskich i pielęgniarskich.
Program nie uwzględnia jednak opinii rodzin pacjentów, na których spoczywa współodpowiedzialność za opiekę nad chorym w ostrej fazie kryzysu psychicznego. Szpital nie publikuje również szczegółowych danych dotyczących kosztów transportu personelu oraz procedur bezpieczeństwa w przypadku pacjentów zachowujących się agresywnie. W praktyce wysokie koszty dojazdów specjalistów i konieczność stałego zaangażowania bliskich mogą ograniczyć skalowalność projektu, czyniąc z niego elitarną formę opieki w regionie.
Model funkcjonowania programu StäB w Dreźnie
Dane na podstawie informacji Szpitala Uniwersyteckiego w Dreźnie
Słownik pojęć
- StäB
- (niem. Stationsäquivalente psychiatrische Behandlung) – leczenie psychiatryczne równoważne z hospitalizacją stacjonarną, prowadzone w środowisku domowym pacjenta.
- Ergoterapia
- Forma terapii zajęciowej mająca na celu pomoc osobom chorym lub niepełnosprawnym w powrocie do codziennej aktywności społecznej i zawodowej.
- Zespół wielodyscyplinarny
- Zróżnicowana grupa specjalistów (np. lekarze, pielęgniarki, psycholodzy, terapeuci) współpracująca przy leczeniu jednego pacjenta.
- Psychiatria środowiskowa
- Zapewnienie opieki medycznej bezpośrednio w środowisku życia pacjenta, np. w jego domu, zamiast w szpitalu.
