Badanie z Chin: Ekstremalne temperatury a wzrost chorób sercowo-naczyniowych

Ekstremalne zjawiska pogodowe, takie jak fale upałów i silne mrozy, wyraźnie zwiększają ryzyko chorób serca u osób w średnim i starszym wieku – wynika z badania naukowców z Xiamen University, opublikowanego 23 kwietnia 2026 roku w „American Journal of Preventive Medicine”. Zespół przeanalizował dane z 157 chińskich miast, łącząc informacje o pogodzie z częstością występowania chorób sercowo‑naczyniowych. Autorzy wyliczyli, że każdy dodatkowy dzień z temperaturą powyżej 38°C wiązał się ze wzrostem częstości występowania chorób układu krążenia o 1128 przypadków na 100 tys. osób. W przypadku dni z temperaturą poniżej –10°C odnotowali 391 dodatkowych przypadków na 100 tys. mieszkańców. Chodzi o łączną liczbę osób z rozpoznanymi chorobami sercowo‑naczyniowymi, a nie tylko o nowe zachorowania czy pojedyncze incydenty, takie jak zawał lub udar. Analiza przyczynowa pokazała, że każdy dzień ekstremalnego upału zwiększa indywidualne ryzyko chorób serca o 3,044 proc., a silnego mrozu – o 0,110 proc. Naukowcy ocenili także wpływ intensywnych opadów, które wiązały się ze wzrostem indywidualnego ryzyka o 1,620 proc. Ekstremalne temperatury i opady oddziaływały na populację nierównomiernie – znaczenie miał zarówno region, jak i cechy osób narażonych. Według autorów fale upałów mocniej uderzały w mieszkańców zachodnich Chin, natomiast skutki mrozów częściej dotyczyły wschodniej części kraju. W grupie szczególnie narażonej na skutki wysokich temperatur znaleźli się ludzie w wieku przedemerytalnym, palacze oraz osoby mieszkające na obszarach o wysokim stężeniu ozonu. Co ciekawe, wyższy wskaźnik masy ciała (BMI) częściowo łagodził wpływ upałów, ale przy niskich temperaturach to właśnie osoby z wysokim BMI należały do grupy największego ryzyka. Silne opady najbardziej obciążały zdrowie osób starszych, mieszkańców wsi oraz osób niepozostających w związkach. Badacze zwrócili uwagę, że tkanka tłuszczowa podczas upałów może działać jak bariera ograniczająca napływ ciepła do organizmu, ale w mrozie ten efekt zanika, a wyższa masa ciała dodatkowo obciąża układ krążenia. W komentarzu do wyników naukowcy przypomnieli, że wraz z postępem zmian klimatycznych ekstremalne zjawiska pogodowe stają się częstsze i bardziej intensywne na całym świecie. W starzejących się populacjach, gdzie choroby sercowo‑naczyniowe już teraz należą do głównych przyczyn zgonów, może to prowadzić do dalszego wzrostu liczby pacjentów wymagających opieki. Autorzy wskazują, że planowanie systemów ochrony zdrowia powinno uwzględniać rosnące ryzyko kardiologiczne związane z klimatem oraz potrzebę działań prewencyjnych, zwłaszcza wobec osób starszych i innych grup wysokiego ryzyka.